Türk Hava Kuvvetleri‘nin savaş uçağı ihtiyacını karşılamak için yürütülen Eurofighter görüşmelerinde yeni bir seçenek gündeme geldi. Savunma kulislerine yansıyan bilgilere göre bir Avrupa ülkesi, kendi siparişi kapsamında üretim bandında bulunan savaş uçaklarını Türkiye’ye devretmeyi teklif etti. Teklifi yapan ülke resmen açıklanmazken gözler İspanya‘ya çevrildi. Formülün hayata geçmesi durumunda Türkiye, 2030 yılını beklemeden yeni üretim Eurofighter’lara kavuşabilecek.
İspanya’nın toplam 45 uçaklık yeni sipariş programı, Türkiye’ye erken teslimat için üretim sırası devri ihtimalini güçlendiren unsurlardan.
İSPANYA SEÇENEĞİ
Eurofighter programının ortakları İngiltere, Almanya, İtalya ve İspanya’dan oluşuyor. Avrupa ülkelerinin üretim programları incelendiğinde özellikle İspanya’nın siparişleri dikkat çekiyor. Madrid yönetimi, Halcón I programı kapsamında 20 yeni Eurofighter için anlaşma imzaladı. Bu uçakların 2026-2030 yılları arasında teslim edilmesi planlanırken, Halcón II kapsamında sipariş verilen 25 uçağın da 2030-2035 döneminde filoya katılması öngörülüyor.
TAKVİM DEĞİŞEBİLİR
Türkiye ile İngiltere arasında 27 Ekim 2025’te imzalanan anlaşma, 20 adet yeni üretim Eurofighter Typhoon’un yanı sıra görev ekipmanları ve çeşitli mühimmatın tedarikini kapsıyor. Mevcut plana göre uçaklardan altısının 2030’da, sekizinin 2031’de, kalan altısının ise 2032’de teslim edilmesi öngörülüyor. Ancak üretim sırasının devredilmesi halinde Türkiye’nin bu tarihlerden önce yeni uçak teslim almasının önü açılabilecek.
ZAMANLA YARIŞ
Ankara’nın savaş uçağı tedarikinde karşı karşıya bulunduğu en önemli sorunlardan biri zaman. Türk Hava Kuvvetleri’nin muharip gücünün omurgasını uzun yıllardır F-16 filosu oluşturuyor. Uçakların bir bölümünün kullanım ömrünün ilerlemesi, modernizasyon ihtiyacı ve yeni nesil savaş uçaklarının henüz envantere girmemesi, mevcut filonun yenilenmesini daha önemli hale getiriyor. Milli Muharip Uçak KAAN’ın geliştirme çalışmaları sürerken Eurofighter, yeni nesil yerli savaş uçağı hizmete girene kadar hava gücünü destekleyecek önemli platformlardan biri olarak görülüyor.
Ankara açısından bir başka önemli başlık ise milli mühimmatların ve yerli elektronik sistemlerin Eurofighter’a entegrasyonu. Türkiye’nin geliştirdiği hava-hava füzelerinin bu platformda kullanılması üretici ülkelerle yapılacak anlaşmalara bağlı. Fotoğraf: Reuters
KATAR VE UMMAN FORMÜLÜ
Türkiye, yeni üretim Eurofighter’ların teslimatını beklerken ara çözüm olarak Katar ve Umman envanterindeki uçakların tedarik edilmesi seçeneği üzerinde de çalışıyor. İkinci el uçakların daha kısa sürede teslim edilebilmesi, bu seçeneği önemli hale getiriyor. Ancak uçakların mevcut kullanım durumları, bakım ihtiyaçları, radar ve silah sistemlerindeki farklılıklar ile iki ülkenin kendi savunma gereksinimleri görüşmelerin sonucunu belirleyecek.
İNGİLTERE’DE EĞİTİMDE
Eurofighter tedarikinde yalnızca uçakların üretim takvimi değil, pilotların yeni platforma hazırlanması da önem taşıyor. İngiltere Kraliyet Hava Kuvvetleri, 27 Eylül’de yaptığı açıklamayla iki Türk savaş pilotunun RAF Coningsby Üssü’nde eğitime başladığını duyurdu. Tecrübeli pilotların Eurofighter’a geçiş eğitiminin dokuz aya kadar sürmesi, ardından üç aylık eğitmenlik programını tamamlamaları öngörülüyor. Türkiye’nin yeni uçakları teslim almasından önce toplam 10 Türk eğitmen pilot ile yaklaşık 100 bakım eğitmeninin İngiltere’de yetiştirilmesi planlanıyor.
MÜHİMMAT DA ÖNEMLİ
Eurofighter’ın Türk Hava Kuvvetleri’ne sağlayacağı katkı, sahip olduğu radar ve silah sistemlerinin hangi kapsamda kullanılabileceğine de bağlı. Yeni üretim Tranche 4 uçakları, elektronik taramalı radarları, gelişmiş elektronik harp donanımları ve görüş ötesi hava-hava muharebe yetenekleriyle öne çıkıyor. Ancak uçağın teslim edilmesi, bütün silah sistemlerinin aynı anda tam kapasiteyle kullanılabileceği anlamına gelmiyor. Mühimmat stoklarının oluşturulması, bakım altyapısının kurulması, teknik personelin yetiştirilmesi ve uçakların Türkiye’nin mevcut hava savunma ağına uyum sağlaması gerekiyor.
KAAN’A ALTERNATİF DEĞİL
Emekli Hava Pilot Tuğgeneral Dr. Hüseyin Fazla ise Türkiye’nin stratejik güvenliği açısından envanterinde toplam 400 modern savaş uçağı bulunması gerektiğini belirtirken, “Türk Hava Kuvvetleri’nin geniş bir coğrafyada, aynı anda farklı bölgelerde görev yapabilecek kapasiteye sahip olması gerekiyor. Bu nedenle envanterimizde 400 civarında modern savaş uçağı bulunması önemli. Eurofighter alımı bu açıdan hava gücümüzü destekleyecek bir adım. Üstelik NATO standartlarına uygun bir uçaktan söz ediyoruz. Eurofighter’ı KAAN’ın alternatifi olarak görmemek gerekiyor. Milli muharip uçağımız envantere girene kadar hava gücümüzün korunması ve geliştirilmesi bakımından önemli bir ihtiyaç söz konusu” diyor.
