Adana’da fay hattı var mı? Fay hatları hangi ilçelerden geçiyor?
Adana’nın Saimbeyli ilçesinde peş peşe meydana gelen 4.8 ve 4.9 büyüklüğündeki depremler, kentteki deprem gerçeğini yeniden gündeme taşıdı. Vatandaşlar “Adana’da fay hattı var mı, fay hattı hangi ilçelerden geçiyor?” sorularına yanıt arıyor.
Adana’nın Saimbeyli ilçesinde kısa aralıklarla meydana gelen iki deprem, bölgede yaşayan vatandaşlarda endişeye neden oldu. İlk sarsıntının ardından aynı bölgede ikinci bir depremin daha kaydedilmesiyle birlikte Adana’nın deprem riski ve kent çevresindeki aktif fay zonları yeniden araştırılmaya başlandı.
Özellikle Saimbeyli ve çevresinde yaşayan vatandaşlar, bulundukları bölgeden fay hattı geçip geçmediğini ve Adana’da hangi fayların bulunduğunu merak ediyor.
Adana, Türkiye’nin aktif tektonik bölgelerinden birinde bulunuyor. Kentin deprem tehlikesi yalnızca il sınırları içerisindeki faylarla sınırlı değil. Çevre illerde ve yakın bölgelerde bulunan aktif fay sistemlerinde meydana gelen depremler de Adana’da hissedilebiliyor.
Adana’da fay hattı var mı?
Evet. Adana ve çevresinde aktif fay zonları bulunuyor. Kent, hem kendi sınırları içerisinde bulunan fay sistemleri hem de yakın çevresindeki aktif tektonik yapılar nedeniyle deprem tehlikesi taşıyan bölgeler arasında yer alıyor.
Adana İl Afet Risk Azaltma Planı’nda da kentin aktif deprem kuşaklarından etkilendiğine dikkat çekiliyor. Kentin özellikle kuzey, güney ve doğu kesimlerinde farklı fay zonları bulunuyor.
Son olarak Saimbeyli merkezli meydana gelen depremler, Adana’nın kuzey kesimlerindeki tektonik hareketliliği bir kez daha gündeme getirdi.
Adana çevresinde hangi fay zonları bulunuyor?
Adana ve yakın çevresindeki deprem üretme potansiyeline sahip başlıca fay zonları arasında Ecemiş Fay Zonu, Karaisalı-Karsantı Fay Zonu ve Karataş-Osmaniye Fay Zonu öne çıkıyor.
Bu fay sistemleri farklı uzunluklarda ve farklı doğrultularda uzanırken, Adana’nın deprem tehlikesinin değerlendirilmesinde önemli jeolojik yapılar olarak kabul ediliyor.
Ecemiş Fay Zonu
Adana’nın kuzeybatısında bulunan Ecemiş Fay Zonu, bölgenin önemli tektonik yapılarından biri olarak öne çıkıyor.
Yaklaşık 107 kilometrelik bir hat boyunca izlenebilen fay zonu, genel olarak kuzeydoğu-güneybatı doğrultusunda uzanıyor. Adana’nın kuzey kesimlerinde meydana gelen depremler değerlendirilirken Ecemiş Fay Zonu da dikkate alınan yapılardan biri.
Karaisalı-Karsantı Fay Zonu
Adana Havzası’nın kuzeyinde yer alan Karaisalı-Karsantı Fay Zonu, Ecemiş Fay Zonu’nun güneyinde bulunuyor.
Karaisalı ile Karsantı olarak bilinen Aladağ çevresi arasında uzanan bölgede çok sayıda farklı uzunluk ve doğrultuya sahip fay bulunuyor.
Bu nedenle Adana’nın kuzey ilçelerindeki deprem hareketliliği değerlendirilirken söz konusu fay zonu da önem taşıyor.
Karataş-Osmaniye Fay Zonu
Adana’nın güney ve güneydoğu kesimlerinde etkili olan bir diğer önemli yapı ise Karataş-Osmaniye Fay Zonu.
Karataş ile Osmaniye arasında yaklaşık 120 kilometrelik bir alana yayılan fay sistemi içerisinde birbirine paralel çok sayıda fay bulunuyor.
Bu fay zonu özellikle Adana’nın güney ve doğu kesimlerindeki deprem tehlikesinin değerlendirilmesinde öne çıkıyor.
Karataş ve Yumurtalık çevresinde de faylar bulunuyor
Adana’nın güneyindeki kıyı kesimlerinde de önemli faylar bulunuyor.
Karataş ile Sarımazı arasında uzanan yaklaşık 67 kilometre uzunluğundaki yapı Karataş Fayı olarak biliniyor. Fayın özellikle Sarımazı-Ceyhan arasında uzanan bölümü dikkat çekiyor.
Bunun yanında Yumurtalık ile Karagedik arasında yaklaşık 62 kilometre uzunluğunda Yumurtalık Fayı bulunuyor. Fayın bir bölümü Yumurtalık-Ümraniye hattında kıyıya paralel şekilde ilerliyor.
Saimbeyli’deki depremler hangi fayla bağlantılı?
Saimbeyli’de meydana gelen son depremlerin ardından bölgedeki fay yapıları da yeniden gündeme geldi.
MTA’nın diri fay verilerinde Adana ve yakın çevresinde çok sayıda aktif fay ve fay zonu gösteriliyor. Bunlar arasında Saimbeyli Fayı da yer alıyor.
Ancak meydana gelen belirli bir depremin hangi fay tarafından üretildiğine ilişkin kesin değerlendirme, yalnızca depremin merkez üssüne bakılarak yapılamıyor. Fay-deprem ilişkisinin belirlenmesi için sismolojik ve jeolojik verilerin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.
MTA haritasında hangi faylar görülüyor?
Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan diri fay haritalarında Adana ve çevresindeki çok sayıda fay yapısı gösteriliyor.
Bölgede öne çıkan yapılar arasında;
Ecemiş Fay Zonu
Karaisalı-Karsantı Fay Zonu
Karataş Fayı
Yumurtalık Fayı
Misis Fayı
Savrun Fay Zonu
Toprakkale Fayı
Düziçi-İskenderun Fay Zonu
bulunuyor.
Bu fayların her birinin deprem üretme özellikleri ve bölgedeki etkileri aynı değil. Bu nedenle bir ilçenin yalnızca bir fay hattına yakın olması, o ilçenin kesin olarak yüksek risk altında olduğu anlamına gelmiyor.
Adana’da hangi ilçeler deprem açısından dikkat çekiyor?
Adana’nın deprem tehlikesi değerlendirilirken fay hatlarının yanı sıra zeminin özellikleri, yapıların dayanıklılığı, yapı stoku ve nüfus yoğunluğu gibi birçok faktör birlikte ele alınıyor.
Adana İl Afet Risk Azaltma Planı’nda Ceyhan, Yumurtalık, İmamoğlu, Seyhan ve Yüreğir gibi ilçeler, farklı risk unsurları açısından değerlendirmeye alınan bölgeler arasında bulunuyor.
Ancak herhangi bir ilçenin tamamını “riskli” veya “risksiz” olarak nitelendirmek doğru değil. Aynı ilçe içerisinde dahi zemin özellikleri ve yapı kalitesi farklılık gösterebiliyor.
Bu nedenle deprem tehlikesi ile deprem riski kavramlarını birbirinden ayırmak gerekiyor. Fay hattının bulunması deprem tehlikesini ifade ederken, olası bir depremde yapıların ve insanların ne ölçüde zarar görebileceği ise deprem riskini belirleyen unsurlar arasında yer alıyor.
Adana’nın deprem geçmişi
Adana geçmişte de büyük depremler yaşayan kentlerden biri.
Kentte hafızalarda yer eden en önemli depremlerden biri 27 Haziran 1998 Adana-Ceyhan depremi oldu. 6.2 büyüklüğündeki depremde 145 kişi hayatını kaybetti.
1998 depremi, Adana’da yapı güvenliği ve deprem hazırlığının önemini bir kez daha ortaya koyarken, kentteki deprem tehlikesinin yalnızca teorik bir risk olmadığını da gösterdi.
Evimin altından fay hattı geçiyor mu?
Vatandaşların kendi yaşadığı bölgenin deprem tehlikesini araştırabilmesi için resmi kurumların haritalarından yararlanması gerekiyor.
MTA Türkiye Diri Fay Haritası, bölgedeki diri fayların konumunu görmek için kullanılabilir. Bunun yanında AFAD Türkiye Deprem Tehlike Haritası üzerinden de bir bölgenin deprem tehlike düzeyi hakkında bilgi edinilebiliyor.
Ancak fay haritaları, tek başına bir binanın depreme dayanıklı olup olmadığını göstermez.
Bir yapının güvenliği açısından binanın yaşı, taşıyıcı sistem özellikleri, zemin koşulları, yapı malzemeleri, projeye uygunluk durumu ve varsa performans analizleri gibi çok sayıda teknik kriterin incelenmesi gerekiyor.
Saimbeyli depremleri sonrası gözler bölgede
Saimbeyli’de kısa aralıklarla meydana gelen 4.8 ve 4.9 büyüklüğündeki depremler sonrasında ekiplerin bölgede saha taramalarına başladığı bildirildi.
Yetkililer tarafından yapılan açıklamalarda şu ana kadar herhangi bir olumsuz durum tespit edilmediği belirtildi.
Bölgede meydana gelen sarsıntılar, Adana ve çevresindeki deprem tehlikesini yeniden gündeme getirirken, uzmanlar tarafından da yapı güvenliği ve deprem hazırlığının önemine dikkat çekiliyor.
Deprem tehlikesinin bulunduğu bölgelerde vatandaşların özellikle yaşadıkları binaların güvenliği konusunda gerekli teknik kontrolleri yaptırması, resmi kurumların açıklamalarını takip etmesi ve afet anında uygulanacak doğru davranışları önceden öğrenmesi önem taşıyor.
Kaynak / Yazar: HABER MERKEZİ
