Türkiye’de özellikle otopark sorununun yoğun olduğu şehirlerde apartman önlerine park edilen araçlar, komşular ve sürücüler arasında sık sık tartışmalara neden oluyor. Bazı apartman sakinleri, binalarının önündeki alanın kendilerine ait olduğunu düşünerek başka araçların park etmesine karşı çıkıyor. Hatta bu nedenle araç sahipleriyle tartışmalar yaşanabiliyor. Ancak bir apartmanın önünde bulunması, o alanın otomatik olarak apartman sakinlerine ait olduğu anlamına gelmiyor. Peki, apartmanın önüne park eden araç çekilebilir mi? Bina sakinlerinin böyle bir hakkı var mı?
APARTMAN ÖNÜNDEKİ YOL KİME AİT?
Apartmanların önünden geçen kamuya açık yollar, yalnızca o binada yaşayanların kullanımına ayrılmış alanlar değil. Dolayısıyla bir sürücünün, park yasağı bulunmayan ve trafik kurallarına uygun bir noktaya aracını bırakması, sırf o apartmanda oturmaması nedeniyle hukuka aykırı hale gelmiyor. Apartman sakinlerinin binanın önündeki yol kenarını kendilerine özel park alanı olarak görmesi de tek başına hukuki bir hak oluşturmuyor.
GARAJ GİRİŞİNİ KAPATAN ARAÇ ÇEKİLEBİLİR
Ancak konu apartmanın garaj veya otopark girişine geldiğinde durum değişiyor. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu‘nun 61. maddesine göre geçiş yollarının önüne veya üzerine park etmek yasak. Aynı düzenleme, kurallara uygun şekilde park etmiş araçların çıkışını engelleyen yerlere park edilmesini de yasaklıyor. Bu nedenle garaj girişini kapatan ve araçların giriş çıkışına engel olan otomobiller hakkında işlem yapılabiliyor. Mevzuatta belirtilen şartların oluşması halinde araç, yetkili görevliler tarafından kaldırılabiliyor.
BİNA SAKİNLERİ KENDİ BAŞINA ÇEKİCİ ÇAĞIRABİLİR Mİ?
Bir apartman sakininin başka bir aracı rahatsız edici bulması, o aracı kendi kararıyla çektirme yetkisi vermiyor. Park yasağına aykırı bir durum varsa trafik kolluğuna başvurulması gerekiyor. Aracın kaldırılmasına ilişkin karar ve işlem, ilgili mevzuat çerçevesinde yetkili görevliler tarafından gerçekleştiriliyor. Bu nedenle apartman sakinlerinin araca müdahale etmek, lastiklerini indirmek veya kendi imkânlarıyla yerini değiştirmek yerine resmî yollara başvurması önem taşıyor.
KALDIRIMA PARK EDENLER İÇİN DURUM FARKLI
Apartman önündeki kaldırımların araç park yeri olarak kullanılması da ayrı bir sorun oluşturuyor. Karayolları Trafik Kanunu’nun 61. maddesi, yönetmelikte belirtilen istisnalar dışında yaya yollarına park edilmesini yasaklıyor. Bu nedenle apartmanın önünde olması, kaldırıma park eden bir sürücüye ayrıcalık sağlamıyor. Özellikle bebek arabası kullananların, engelli bireylerin ve diğer yayaların geçişini engelleyen araçlar için yetkili birimlere başvurulabiliyor.
SİTE İÇİNDEKİ OTOPARKLARDA KURALLAR DEĞİŞEBİLİYOR
Apartmanın veya sitenin kendi mülkiyetindeki otopark alanlarıyla kamuya açık yolların birbirinden ayrılması gerekiyor. Özel otoparklarda kullanım hakkı, tapu kayıtları, yönetim planı ve kat mülkiyetine ilişkin düzenlemeler önem taşıyor. Özellikle belirli dairelere tahsis edilmiş park alanlarında yaşanan anlaşmazlıklar, kamuya açık yol kenarındaki park sorunlarından farklı hukuki değerlendirmeler gerektirebiliyor.
PARK EDEN ARAÇ İÇİN NEREYE ŞİKÂYETTE BULUNULABİLİR?
Garaj girişini kapatan, trafik güvenliğini tehlikeye atan veya park yasağını ihlal eden araçlarla ilgili 112 Acil Çağrı Merkezi üzerinden ilgili kolluk birimlerine ihbarda bulunulabiliyor. Başvuru sırasında aracın plakası, bulunduğu adres ve oluşturduğu engelin açıkça belirtilmesi önem taşıyor. Yetkili ekipler tarafından yapılacak değerlendirmeye göre cezai işlem uygulanabiliyor ve mevzuattaki şartlar oluşmuşsa araç kaldırılabiliyor.
HER APARTMAN ÖNÜNE PARK EDEN ARACA CEZA KESİLMİYOR
Sonuç olarak apartman önüne park edilen her araç için ceza uygulanması veya çekiciyle kaldırılması söz konusu değil. Belirleyici olan, park edilen alanın hukuki niteliği ve aracın trafik kurallarını ihlal edip etmediği. Kamuya açık yolda usulüne uygun park eden bir sürücü, yalnızca başka bir apartmanın önünde bulunduğu için cezalandırılamıyor. Ancak garaj girişini engelleyen, kaldırıma park eden veya diğer park yasaklarını ihlal eden araçlar hakkında yasal işlem yapılabiliyor. Bu ayrım, hem araç sahiplerinin hem de apartman sakinlerinin gereksiz tartışmalardan ve hukuki sorunlardan kaçınması açısından önem taşıyor.