Kök hücre biyolojisi, genetik, rekonstrüktif nörobiyoloji ve anti-aging (yaşlanma karşıtı) tıp dünyasında, biyolojik saati kökten tersine çeviren tarihi bir bilimsel keşif kamuoyuna duyuruldu. Almanya’daki Bonn Üniversitesi Hastanesi Rekonstrüktif Nörobiyoloji Enstitüsü araştırmacıları, yaşlanmış kan hücrelerini genç beyin hücrelerine dönüştüren yeni bir “doğrudan dönüşüm” tekniği geliştirdi. Aging Cell dergisinde yayımlanan araştırmada, yaşları yeni doğandan 101 yıla kadar uzanan 15 farklı donörden alınan kanda bulunan atasal hücreler (EPC) incelendi.
TEMİZ SAYFA AŞAMASI ATLANDI: DOĞRUDAN NÖRAL KÖK HÜCRE ÜRETİMİ
Geleneksel kök hücre çalışmalarında hücreler önce embriyonik “temiz sayfa” aşamasına sıfırlanıp ardından farklı bir organ hücresine dönüştürülürken, Bonn Üniversitesi ekibi geliştirdikleri özel viral yöntemle bu orta aşamayı tamamen atladı.
Enstitü Direktörü Profesör Oliver Brüstle liderliğindeki ekip, transkripsiyon faktörü taşıyan zararsız bir virüs yardımıyla alyuvar atasal hücrelerini doğrudan beynin işlevsel kök hücrelerine (iNSC) dönüştürdü. Dönüşümün 12. gününde kan proteinlerini tamamen bırakan hücreler, nöral proteinler salgılamaya başladı.
ZAMAN GEÇTİKÇE GENÇLEŞEN HÜCRELER: 50 GÜNDE 60 YIL GERİ GİTTİ
Araştırmanın en şaşırtıcı bulgusu ise hücrelerin laboratuvarda yaşlandıkça biyolojik olarak daha da gençleşmesi oldu. Hücrelerin DNA metilasyonu ve RNA sekanslaması ile izlenen epigenetik yaşı, dönüşüm sürecinin 50. gününde donör yaşının yüzde 5’ine kadar geriledi.
Bilim insanları, dönüştürülen hücrelerin 50 günlük süre zarfında epigenetik olarak tam 60 yıl gençleştiğini kaydetti. Üstelik bu gençleşmenin sadece görünüşte kalmadığı; hücrelerin DNA hasarlarını onardığı, mitokondriyal toksisiteyi sıfırladığı ve genç bir beyin hücresi gibi aktif biçimde metabolik geri dönüşüm yaptığı belgelendi.
ALZHEİMER VE PARKİNSON TEDAVİSİNDE YENİ BİR ÇIĞIR AÇILIYOR
Hücrelerin yaşlanma karşıtı dirençlerini bölünüp çoğalmadıkları koşullarda dahi koruduğunu belirten Profesör Oliver Brüstle, elde edilen verilerin nörodejeneratif hastalıkların tedavisinde devrim yaratacağını vurguladı.
Daha önce yapılan canlı nakil deneylerinde, genetiği değiştirilen bu tür kök hücrelerin fare beynine başarıyla entegre olduğu ve mevcut sinir ağlarıyla tam uyumlu bağlantılar kurduğu kanıtlanmıştı. Bilim insanları, bu yöntem sayesinde gelecekte Alzheimer, Parkinson ve felç hastaları için hastanın kendi kanından genç ve sağlıklı beyin dokuları üretilebileceğini bildiriyor.
