Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung ile Seul’de gerçekleştirdiği görüşmelerin ardından iki ülke arasında dört ayrı iş birliği belgesi imzalandı. Bunlardan biri nükleer güç projelerinin finansmanına ilişkin mutabakat zaptı oldu. Türkiye Nükleer Enerji AŞ (TÜNAŞ) ile Güney Kore İhracat-İthalat Bankası arasında imzalanan belge, nükleer santral projelerinin finansmanında iki tarafın birlikte çalışma imkanlarını geliştirmeyi amaçlıyor. Bu belge, Güney Kore’nin Sinop projesine katılımı açısından önemli bir adım olarak görülüyor. Türkiye’nin ikinci nükleer güç santralinin Karadeniz kıyısındaki Sinop’ta kurulması planlanıyor. Proje için belirlenen saha, Sinop’un İnceburun bölgesi. Nükleer Düzenleme Kurumu, Nisan 2024’te bu alan için yer onayı verdi.
DÖRT REAKTÖRLÜ OLACAK
Dünya Nükleer Birliği’nin Türkiye ülke raporuna göre Sinop projesi, başlangıçta dört reaktörlü bir santral olarak tasarlandı. Daha önce Japonya ve Fransa ortaklığında geliştirilen ATMEA-1 teknolojisiyle dört reaktör kurulması öngörülüyordu. Ancak bu proje maliyet ve takvim sorunları nedeniyle ilerleyemedi. Güney Kore’nin gündemde olduğu yeni aşamada da dört reaktörlü bir santral seçeneği üzerinde duruluyor. Ancak kullanılacak reaktör teknolojisi, toplam kurulu güç, yatırım maliyeti ve inşaat takvimi konusunda kesinleşmiş nihai bir proje açıklanmış değil.
GÜNEY KORE İLE İLK ANLAŞMA 2010’DA İMZALANMIŞTI
Türkiye ile Güney Kore’nin Sinop nükleer santrali konusundaki iş birliği yeni değil. İki ülke arasında ilk önemli girişim 2010 yılında gündeme geldi. Türkiye’nin kamu elektrik şirketi EÜAŞ ile Güney Kore’nin devlet enerji şirketi Korea Electric Power Corporation (KEPCO) arasında Sinop’ta santral kurulması için iş birliği protokolü imzalandı. Güney Kore tarafı, dört adet APR-1400 tipi reaktörün kurulmasını öngören bir teklif üzerinde çalışıyordu. Ancak taraflar elektrik satış fiyatı ve devlet garantileri konusunda uzlaşamadı. Güney Kore haber ajansı Yonhap, Kasım 2010’da yayımladığı haberinde müzakerelerin elektrik fiyatı konusunda anlaşma sağlanamaması nedeniyle tıkandığını bildirmişti.
JAPONYA İLE ANLAŞMA YAPILDI AMA DURDU
Güney Kore ile yürütülen ilk görüşmeler sonuç vermeyince Türkiye, Sinop projesi için Japonya ile masaya oturdu. 2013 yılında Japonya ile hükümetler arası anlaşma imzalandı. Projede Japon Mitsubishi Heavy Industries, Japon Itochu, Fransız Areva ve enerji şirketi Engie’nin yer aldığı bir konsorsiyumun dört reaktör inşa etmesi planlanıyordu. Ancak fizibilite çalışmaları sırasında yatırım maliyeti ve inşaat takvimi konusunda sorunlar ortaya çıktı. Japon Itochu 2018’de projeden çekildi. Ardından Engie de ortaklıktan ayrıldı. Japon Mitsubishi Heavy Industries’in de projeyi sürdürmeme kararıyla bu girişim sona erdi.
GÜNEY KORE 2023’TE YENİDEN TEKLİF SUNDU
KEPCO, 2023 yılında Türkiye’nin kuzeyinde kurulması planlanan dört APR-1400 reaktörüne ilişkin yeni bir teklif sundu. Dünya Nükleer Birliği’nin raporuna göre bu teklif, Türkiye ile 2022 sonunda yürütülen görüşmelerin ardından geldi. İş birliğinde yeni dönem ise Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung’ın Kasım 2025’te Ankara’ya yaptığı ziyaret sırasında başladı. Türkiye Nükleer Enerji AŞ ile KEPCO arasında 24 Kasım 2025’te nükleer enerji iş birliği mutabakatı imzalandı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Güney Kore ziyareti öncesinde Yonhap haber ajansına verdiği röportajda, Güney Kore’yi Sinop projesi için önemli bir potansiyel ortak olarak gördüklerini söyledi. Erdoğan, KEPCO ile teknik ve ekonomik incelemelerin sürdüğünü belirterek nihai kararda finansman koşullarının, elektrik üretim maliyetinin ve Türkiye ekonomisine sağlanacak katkının dikkate alınacağını ifade etti.
