Avrupa Birliği’nin (AB) 27 üyesinin liderleri, enerji fiyatları, Çin’le ticaret ve gelecek dönem bütçesini görüşmek üzere Brüksel’de bir araya geldi.
Reuters’ın haberine göre, İran savaşının ardından yükselen enerji maliyetleri, Avrupa ekonomisi üzerindeki baskıyı artırırken, hükümetler şirketlerin rekabet gücünü korumaya ve hayat pahalılığına yönelik tepkileri hafifletmeye çalışıyor.
Zirve, AB’nin Çin ile hibrit otomobil ithalatını sınırlandırmaya yönelik anlaşmasının ardından düzenleniyor. Birliğin Çin’le mal ticaretindeki açığı 2025’te 360 milyar avroya ulaşmıştı.
Avrupa’da yaklaşan seçimler de bütçe tartışmalarını zorlaştırıyor. Özellikle Fransa’da aşırı sağcı Marine Le Pen‘in yükselişi, ülkenin AB bütçesine katkılarının geleceğine ilişkin belirsizlikleri artırıyor.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, AB’nin gelecek dönem bütçesi konusunda üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıklarının sürdüğünü belirtti.
Almanya gibi bütçeye net katkı sağlayan ülkeler ile bütçeden daha fazla yararlanan üyeler arasında anlaşmazlık yaşanıyor.
Çiftçilere ve bölgelere yönelik destekleri koruyan son bütçe önerisi, teknoloji ve sanayi yatırımlarına ayrılabilecek kaynakları sınırladığı gerekçesiyle eleştiriliyor.
Merz, “Çok ama çok zorlu müzakerelerle karşı karşıyayız” dedi. Fransa ise yalnızca harcama kesintilerine odaklanılmasının Avrupa’nın rekabet gücünü zayıflatacağı görüşünde.
ABD’YE RUS VARLIKLARI YANITI
Zirvenin bir diğer gündem maddesi, Avrupa’da dondurulan Rus devlet varlıklarının geleceği oldu.
Financial Times‘a göre ABD, Ukrayna‘daki barış görüşmelerini canlandırmak amacıyla bazı Rus varlıklarının serbest bırakılarak Washington yönetimindeki bir mekanizmaya aktarılmasını önerdi.
Merz, öneriye karşı çıkarak “Bunlar Avrupa’da dondurulmuş varlıklar ve Avrupa’da kalmalılar. Bu bizim meselemiz ve buna karar verecek olan biziz” dedi.
YENİ TİCARET ÖNLEMLERİ
AB liderleri, Çin’den yapılan ithalatın Avrupa sanayisi üzerindeki etkilerine karşı yeni önlemler geliştirmeyi hedefliyor.
Zirvenin taslak sonuç bildirgesine göre Avrupa Komisyonu’nun Pekin ile görüşmeleri sürdürmesi, mevcut ticaret savunma araçlarının etkin kullanılması ve yeni koruma mekanizmaları oluşturulması isteniyor.
Üst düzey bir AB diplomatı, “Kaybedecek fazla zamanımız yok. Çünkü geçen her ay binlerce iş kaybediliyor” dedi.
Çin ise ticari dengesizliklerin abartıldığını ve bu söylemin korumacı politikaları meşrulaştırmak için kullanıldığını savunuyor.
Hollanda Başbakanı Rob Jetten, haksız ticaret uygulamalarına karşı mevcut önlemlerin yetersiz olduğunu belirterek rekabet gücü ve yenilikçilik yatırımlarının artırılması gerektiğini söyledi.
ÇİN POLİTİKASI DEĞİŞİYOR MU?
Almanya ve Fransa, geçen hafta sundukları ortak önerilerde kimyasal ürünler ve ambalaj sektöründe kullanılan PET plastik ithalatına karşı acil önlemler alınmasını istedi.
İki ülke, AB’nin ekonomik çıkarlarına zarar veren ülkelere hızlı ticari karşılık verebilmesini sağlayacak mekanizmalar oluşturulmasını da savundu.
Bu yaklaşım, Almanya’nın Çin politikasında önemli bir değişime işaret ediyor. Berlin, yalnızca iki yıl önce Çin’de üretilen elektrikli otomobillere yönelik AB’nin sübvansiyon karşıtı gümrük vergilerine en güçlü biçimde karşı çıkan ülkelerden biriydi.
“GEREKİRSE BİR BİRA EKSİK İÇERİZ”
Zirvenin cuma günkü oturumlarında Ukrayna’nın karşı karşıya bulunduğu askeri ve ekonomik sorunların ele alınması bekleniyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya’nın Ukrayna kentlerine yönelik füze ve insansız hava aracı saldırılarının sürdüğü, Kiev ile Washington arasında istihbarat paylaşımı konusunda anlaşmazlıkların yaşandığı bir dönemde zirveye katılacak.
AB liderlerinin Ukrayna’nın 2027 yılına yönelik finansman ihtiyaçlarını görüşmesi öngörülüyor.
Letonya Başbakanı Andris Kulbergs ise Ukrayna’ya sağlanacak desteğin Avrupa vatandaşlarına maliyetini bir bira fiyatıyla karşılaştırdı.
Kulbergs, “Bu, her Avrupalının yılda bir bira daha az içmesi demek. Bunu karşılayabiliriz. Ama Ukrayna’nın buna şimdi ihtiyacı var” ifadelerini kullandı.
Zirvede bütçe, enerji ve ticaret politikaları üzerindeki anlaşmazlıkların yanı sıra Ukrayna’ya desteğin nasıl sürdürüleceği de Avrupa Birliği’nin önündeki temel sınamalardan biri olarak öne çıkıyor.
