Türkiye, Paris Anlaşması’nın Güçlendirilmiş Şeffaflık Çerçevesi kapsamında hazırlanan ikinci İki Yıllık Şeffaflık Raporu’nu 23 Ekim’de Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Sekretaryası’na (UNFCCC) sundu. UNFCCC’nin 28 Ekim’de yayımladığı açıklamaya göre Türkiye, ikinci raporunu sunan ikinci ülke oldu. Bu alandaki ilk ülke Kolombiya’ydı. Türkiye’nin raporunu 31 Aralık 2026 olarak belirlenen son teslim tarihinden önce sunması, Paris Anlaşması kapsamındaki uluslararası raporlama sürecinde erken hareket ettiğini gösterdi.
İkinci Şeffaflık Raporu, Türkiye’nin ilk raporunda yer alan bilgileri güncelleyerek sera gazı envanterini 2024 yılına kadar genişletiyor. Raporda ayrıca Türkiye’nin güncellenmiş Ulusal Katkı Beyanı (NDC), iklim değişikliğiyle mücadele politikaları ve bu politikaların uygulanmasına yönelik mevzuat ve kurumsal düzenlemeler ele alınıyor. İlk raporun teknik uzman incelemesinde ortaya çıkan değerlendirmeler de yeni çalışmada dikkate alındı. Böylece Türkiye’nin emisyon verilerinin izlenmesi, raporlanması ve iklim politikalarının takibi için oluşturduğu sistemin geliştirilmesi hedefleniyor.
UNFCCC, düzenli raporlama sürecinin ülkelerin iklim politikalarını daha sağlıklı planlamasına katkı sağladığına dikkat çekiyor. Bu raporlar yalnızca sera gazı salımlarının kaydını tutmakla kalmıyor; enerji, sanayi, ulaşım ve diğer sektörlerde alınan önlemlerin izlenmesine de imkan veriyor. Türkiye’nin raporunda iklim yönetişimine ilişkin politika, mevzuat ve kurumsal çerçevenin geliştirilmesine yönelik çalışmalar da yer alıyor. Bu kapsamda iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum politikalarının daha düzenli takip edilmesi, eksik alanların belirlenmesi ve kaynakların ihtiyaç duyulan sektörlere yönlendirilmesi amaçlanıyor.
BM İklim Değişikliği Sekretaryası’nın yayımladığı 2026 Şeffaflık Raporu Sentezi’ne göre bugüne kadar 137 ülke ilk İki Yıllık Şeffaflık Raporu’nu sundu. Bu ülkeler dünya genelindeki sera gazı emisyonlarının yaklaşık yüzde 85’ini temsil ediyor. 2020-2022 döneminde ise küresel emisyonların yaklaşık yüzde 66’sından sorumlu 61 ülkenin ulusal iklim hedefleri doğrultusunda ilerleme kaydettiği bildirildi. Sentez raporunda ülkelerin yüzde 80’inin hükümet dışı paydaşları iklim çalışmalarına dahil ettiği, yüzde 92’sinin ise bu çalışmaları Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile ilişkilendirdiği belirtildi.
Türkiye’nin ikinci raporunu erken sunması, COP31’e ev sahipliği yapacağı dönemde uluslararası iklim gündemindeki çalışmalarının da bir parçası olarak öne çıkıyor. Antalya’da 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde düzenlenecek COP31 öncesinde raporun teslim edilmesi, Türkiye’nin iklim politikalarına ilişkin verilerini uluslararası platformda güncellemesi açısından önem taşıyor. Şeffaflık raporları ülkelerin iklim hedeflerine ne ölçüde ilerlediğinin izlenmesini ve farklı ülkelerin çalışmalarının karşılaştırılmasını sağlıyor. Türkiye’nin ikinci raporunu süresinden önce sunması da bu uluslararası izleme mekanizmasına zamanında katkı verdiğini ortaya koyuyor.
