Yatırım Fonlarında Risk Değeri Nedir? Fonların Risk Değeri Bize Ne Anlatır?
Fonları değerlendirirken kullanılabilecek önemli göstergelerden biri yatırımcı bilgi formunda yer alan risk değeridir. Fonlar 1 ile 7 arasında bir risk skalasında sınıflandırılır. Genel olarak 1 daha düşük, 7 ise daha yüksek risk düzeyini ifade eder. Bu sınıflandırmada fon fiyatının geçmiş dönemde ne ölçüde dalgalandığı, yani oynaklığı önemli bir rol oynar. Fiyat hareketleri arttıkça fonun risk değerinin de yükselmesi beklenir. Bu nedenle risk değeri, özellikle farklı fonları karşılaştırırken yatırımcıya ilk bakışta önemli bir fikir verebilir.
Örneğin risk değeri 1 veya 2 olan bir fon ile risk değeri 6 veya 7 olan bir fonun kısa vadeli fiyat hareketlerinin aynı olması beklenmez. Daha yüksek risk değerine sahip fonlarda daha güçlü getiri potansiyeli söz konusu olabileceği gibi, daha belirgin değer kayıplarıyla karşılaşma ihtimali de artabilir. Ancak yüksek risk değeri “yüksek getiri”, düşük risk değeri de “düşük getiri” garantisi anlamına gelmez. Burada önemli bir nokta, risk değerinin geleceğin kesin bir tahmini olmadığıdır. Fonun risk değeri geçmiş veriler ve belirli hesaplama yöntemleri kullanılarak belirlenir ve piyasa koşulları değiştikçe zaman içerisinde farklılaşabilir.
Ayrıca risk değeri 1 olan bir fonun dahi tamamen risksiz olduğu söylenemez. Risk değerinin tek başına fonun taşıdığı bütün riskleri anlatmadığını da unutmamak gerekir. Örneğin bir fon döviz cinsi varlıklara yatırım yapıyorsa kur hareketlerinden, uzun vadeli tahviller taşıyorsa faiz değişimlerinden, belirli bir sektör veya az sayıda varlık üzerinde yoğunlaşıyorsa bu alandaki gelişmelerden daha fazla etkilenebilir.
Likiditesi düşük varlıklara yatırım yapan fonlarda ise piyasanın stresli olduğu dönemlerde farklı riskler ortaya çıkabilir. Dolayısıyla risk değeri fon seçiminde oldukça yararlı bir başlangıç noktasıdır ancak tek başına karar ölçütü olmamalıdır. Yatırımcı açısından asıl önemli olan, “Bu fon ne kadar riskli?” sorusunun yanında “Bu risk nereden kaynaklanıyor ve benim yatırım sürem ile risk alma kapasiteme uygun mu?” sorularını da sormaktır.
